| Lím, asetóngrunnur |
Nuddið með asetóni eða olíulausum naglalakkseyði. Efni, sem gert er úr asetati, þolir ekki asetón! |
| Lím, steinolíugrunnur |
Klappið með bensíni. |
| Lím, epoxý |
Hér er ekkert sem hægt er að gera…. Þú munt aldrei ná blettinum úr. |
| Lím, etanól bútýl asetat grunnur |
Sjá lím, asetóngrunnur. |
| Lím, vatnsgrunnur |
Láttu fötin liggja í bleyti í heitu vatni yfir nótt. |
| Apríkósur |
Sjáið ávaxtasafi. |
| Bananar |
Skolið blettinn strax með eins heitu vatni og efnið þolir. Fari bletturinn ekki alveg, sláið á með tærum uppþvottalegi eða leggið í bleyti í heita mjólk. Ef þörf krefur, nuddið blettinn með fljótandi glýseríni og látið það vera á í 10 klst., eða gerið hann rakan með útþynntri edikssýru eða vatnsperóxíði. |
| Bjór |
Fer úr við venjulegan þvott. |
| Ber |
Skolið blettinn strax með eins heitu vatni og efnið þolir. Fari bletturinn ekki alveg, sláið á með tærum uppþvottalegi eða leggið í bleyti í heita mjólk. Ef þörf krefur, nuddið blettinn með fljótandi glýseríni og látið það vera á í 10 klst., eða gerið hann rakan með útþynntri edikssýru eða vatnsperóxíði. |
| Rófusafi/rauðkál |
Nuddið blettinn með tærum uppþvottalegi og hafið í plastpoka í 5-6 tíma. Ef efnið er hvítt sláðu létt á blettinn með 1% natríum hýpóklóríti eða blöndu úr 1 msk. natríum díþíóníti (bleikivökvi) í stórum bolla af volgu vatni og hreinsið. Notið ekki á viðkvæm efni eins og silki og ull. |
| Fuglaskítur |
Bíðið þangað til bletturinn er þurr. Burstið/skafið úr eins mikið og hægt er. Skrúbbið með blöndu úr 2 msk. af hvítu ediki og tveimur dl af vatni. Fari bletturinn ekki gerið hann rakan með tærum uppþvottalegi og látið vera í plastpoka í 4-6 tíma. |
| Blóð |
Föt sem þola þvott í heitu vatni eða þvott vegna lita ætti strax að skola í köldu vatni. Áður en flíkin er þvegin, leggið hana í bleyti í kalt saltvatn. Sláið létt á gamla bletti með 8% óþynntu ammóníaki. |
| Brunablettir |
Sjóðið brenndan fatnað við lágan hita með 1 bolla (250 ml) af sápu og ½ lítra af mjólk. Þú getur líka slegið létt á blettinn með hvítu ediki. Ef flíkin er úr bómull, ull eða silki sláið létt á blettinn með vetnisperoxíði. Vinnur aðeins á lítið sviðnum blettum. |
| Kertavax |
Setijð flíkina í plastpoka og látið hana í frystinn í nokkra tíma. Takið út og kroppið vaxið af. Ef örlítið vax er eftir, setjið eldhúsrúllubréf undir og yfir blettinn og straujið. |
| Tyggjó |
Setijð flíkina í plastpoka og látið hana í frystinn í nokkra tíma. Takið út og skrapið tyggjóið úr. Ef enn eru leifar af tyggjói eftir: setjið bómull vætta í bensíni á bakhlið blettsins þangað til bletturinn verður mjúkur. Nuddið blettinn varlega með bensíni. |
| Klór |
Ef klór hefur slettst á lituð föt þín, getur þú ekki gert neitt. Aflituðu blettirnir hverfa ekki. Ef einungis er um að ræða lítinn blett gætirðu reynt smá lagfæringu með vatnsheldum merkipenna í sama lit og flíkin. |
| Súkkulaði |
Bleytið blettinn í sápu, tærum uppþvottalegi eða fljótandi glýseríni og þvoið. Ef fitublettir verða eftir náið þið þeim með kolsýrðu vatni. Annar möguleiki: Bleyttu flíkina með venjulegri mjólk í u.þ.b. 15 mínútur og skrúbbaðu síðan blettinn þar til hann hverfur. |
| Kaffi |
Notið glýserín eða mjólk. Nuddið glýseríninu í blettinn og látið vera í yfir nótt. Eða nuddið glýseríninu á blettinn og bleytið í mjólk. |
| Lituð krít |
Klappaðu blettinn með bensíni og notaðu tusku eða mjúkan bursta/tannbursta. |
| Karrí |
Verulegur hluti í karrí er túmerik, sem er líka notað til að lita vefnað, svo það er bráðnauðsynlegt að bregðast fljótt við. Hellið glýseríni á blettinn og látið standa yfir nótt. Hellið svolitlu af tærum uppþvottalegi á blettinn og látið standa í 5-6 tíma. Annar möguleiki: Sláið létt á blettinn með blöndu af terpentínuolíu, 8% óblönduðu ammóníaki og brúnni sápu. |
| Fíflamjólk |
Hvít bómullarföt: Nuddið með brúnni sápu og látið standa yfir nótt. Skafið af og þurrkið með rökum klúti. Litir: Sláið létt á með blöndu af 1 dl af vatni, 1 dl af alkóhóli og 2 msk. af tærum uppþvottalegi. |
| |
Sláið létt á með blöndu úr 1 hluta af hvítu ediki á móti 4 hlutum af vatni. Skolið. Eða gerið blettinn rakan með vatni, nuddið með svolitlum bökunarsóda og látið standa yfir nótt. |
| Egg |
Nuddið blettinn með tærum uppþvottalegi og hafið í plastpoka í 4-5 tíma. |
| Fita |
Flestir fitublettir fara úr við eðlilegan þvott, en þú getur verið öruggari ef þú slærð létt á blettinn með tærum uppþvottalegi og hefur í plastpoka í nokkra tíma. |
| Matarlitur |
Sláið létt á blettinn með tærum uppþvottalegi og látið bíða í 5-6 tíma. Annar möguleiki: Leggið í bleyti í nokkra tíma í blöndu þar sem helmingur er vatn og helmingur glýserín. Sé bletturinn enn greinanlegur eftir þvott, sláið létt á með bensíni eða blöndu af 25% ammóníaki og vatni (1 msk. ammóníak á móti 1 l af vatni). |
| Ávaxtasafi |
Skolið blettinn strax með eins heitu vatni og efnið þolir. Fari bletturinn ekki alveg, sláið á með tærum uppþvottalegi eða leggið í bleyti í heita mjólk. Ef þörf krefur, nuddið blettinn með fljótandi glýseríni og látið það vera á í 10 klst., eða gerið hann rakan með útþynntri edikssýru eða vatnsperóxíði. |
| Gras |
Hellið glýseríni á blettinn og látið hann standa í 10-15 mínútur. Annar möguleiki: burstið með tannkremi. |
| Hárlitur |
Næstum ómögulegt að ná úr. Notið aflitunarefni ef flíkin er hvít eða með fastan lit. |
| Djús |
Skolið blettinn strax með eins heitu vatni og efnið þolir. Fari bletturinn ekki alveg, sláið á með tærum uppþvottalegi eða leggið í bleyti í heita mjólk. Ef þörf krefur, nuddið blettinn með fljótandi glýseríni og látið það vera á í 10 klst., eða gerið hann rakan með útþynntri edikssýru eða vatnsperóxíði. |
| Tómatsósa |
Sláið létt á blettinn með tærum uppþvottalegi og látið bíða í 5-6 tíma. Annar möguleiki: Leggið í bleyti í nokkra tíma í blöndu þar sem helmingur er vatn og helmingur glýserín. Sé bletturinn enn greinanlegur eftir þvott, sláið létt á með bensíni eða blöndu af 25% ammóníaki og vatni (1 msk. ammóníak á móti 1 l af vatni). |
| Varalitur |
Setjið blettinn í venjulega mjólk. Skiptið um mjólk þegar hún dregur ekki lengur í sig lit frá varalitnum. Setjið tæran uppþvottalög á blettinn og látið hann standa í 4-6 tíma. Ef enn er litur sjáanlegur eftir þvott, sláið létt á með alkóhóli þegar flíkin er orðin þurr. |
| Húðkrem |
Notið bensín. Setjið eldhúsrúllupappír undir blettinn. Gerið rakt með bensíni kringum blettinn til að komast hjá litun og sláið síðan létt beint á hann. Haldið áfram þangað til bletturinn er næstum því horfinn. |
| Meik |
Gerið blettinn rakan með tærum uppþvottalegi og hafið í plastpoka í 5-6 tíma. Ef bletturinn er ekki alveg horfinn, skrúbbið hann með alkóhóli. |
| Augnháralitur |
Hellið uppþvottalegi á blettinn og hafið í plastpoka í 5-6 tíma. Ef það nægir ekki, sláið létt á blettinn með bensíni. |
| Mjólk |
Sláið létt á blettinn með tærum uppþvottalegi, lokið flíkina þétt í plastpoka og látið bíða yfir nótt. Ef enn eru fitublettir eftir, náið þið þeim með kolsýrðu vatni. |
| Mygla/mygluð föt |
Hverfur ef hægt er að þvo fatnaðinn á 60° C. Skrúbbið bletti á fötum, sem þola aðeins 40° C, með ediki. Ef flíkin lyktar enn af myglu, notið bleikilaust sótthreinsandi efni – fylgið leiðbeiningunum. |
| Mold |
Látið moldina ekki sitja í fötunum í langan tíma. Legðu fötin í bleyti í köldu vatni smá stund áður en þú nuddar þau með sápu eða tærum uppþvottalegi. Ef fitublettir eru eftir, náið þið þeim með kolsýrðu vatni. |
| Leðja |
Látið hana þorna. Burstið úr eins mikið og hægt er. Nuddið blettinn með tærum uppþvottalegi og hafið í plastpoka í 5-6 tíma. |
| Sinnep |
Hellið tærum uppþvottalegi á blettinn og hafið á í 5-6 tíma. Ef það eru smá blettaleifar eftir þvott, sláðu létt á blettinn með svolitlu bensíni eða blöndu af 25% ammóníaki og vatni (½ msk. á móti ½ l af vatni). |
| Naglalakk |
Setjið flíkina á rakadrægt undirlag. Sláið létt á með asetóni og þurrkið strax með eldhúsrúllu. Munið eftir að fjarlægja flíkina af undirlaginu svo bletturinn breiðst ekki út. Asetatefni þolir ekki asetón – notið amýl asetat í staðinn. |
| Olía |
Nuddið blettinn með smjöri. Annar möguleiki: Látið bensín í dropatali á blettinn og pressið með eldhúsrúllubréfi að innan verðu og að utan. Munið eftir að fjarlægja flíkina svo bletturinn breiði ekki úr sér eftir að pappírinn hefur dregið í sig olíuna. |
| Olíupastellitur |
Klappaðu blettinn með bensíni og notaðu tusku eða mjúkan bursta/tannbursta. |
| Málning, olíugrunnur |
Sláið létt á nýja bletti með svolítilli terpentínu. Skrúbbið þornaða bletti með brúnni sápu og látið standa yfir nótt í plastpoka. Skafið sápuna af og þurrkið með rökum klúti. |
| Málning, vatnsgrunnur, plast og akrýl |
Nuddið uppþvottalegi eða brúnni sápu á blettinn og látið standa yfir nótt í plastpoka. Brúnu sápuna verður að skafa af og ætti ekki að nota á silki eða ull. |
| Ferskja |
Skolið blettinn strax með eins heitu vatni og efnið þolir. Fari bletturinn ekki alveg, sláið á með tærum uppþvottalegi eða leggið í bleyti í heita mjólk. Ef þörf krefur, nuddið blettinn með fljótandi glýseríni og látið það vera á í 10 klst., eða gerið hann rakan með útþynntri edikssýru eða vatnsperóxíði. |
| Blýantur |
Nuddið með strokleðri. Annar möguleiki: Setjið tæran uppþvottalög á blettinn og látið standa í 5-6 tíma. |
| Ilmvatn |
Sláið létt á með blöndu úr jafnstórum skömmtum af vatni og alkóhóli. |
| Upplitun vegna ilmvatns |
Sláið létt á með edikblöndu úr 1 hluta af hvítu ediki á móti 4 hlutum af vatni. Skolið. |
| Frjókorn |
Fjarlægið laus frjókorn með því að ryksuga þau eða sláið létt á þau með límbandi. Sláið síðan létt á með tærum uppþvottalegi og látið standa yfir nótt. |
| Rauðvín |
Nýir blettir: Skolið í vatni eða hvítvíni. Eða dýfið í sjóðandi mjólk og sláið síðan létt á með tærum uppþvottalegi. Þurrir blettir: Setjið flíkina í frysti til að rauðvínið kristallist. Annar möguleiki: Setjið tæran uppþvottalög á blettinn og hafið á yfir nótt. |
| Trjákvoða |
Setjið flíkina á rakadrægt undirlag, sláið létt á með asetóni (ekki á asetatefni) eða blöndu af alkóhóli og terpentínu. Þurrkið strax með eldhúsrúllubréfi. Undirlagið drekkur líka í sig, svo fjarlægið flíkina til að forða því að bletturinn dreifi úr sér. |
| Ryð |
Setjið flíkina í bleyti í súrmjólk (hellið 2 msk/10 ml af ediki í mjólkurbolla til að sýra mjólkina) eða sítrónusafa og nuddið með salti. Setjið í sólarljós þar til flíkin er orðin þurr. Einnig er hægt að slá létt á blettinn með efni til að fjarlægja ryð, oxalsýru eða blöndu af 1 hluta af sítrónusýru og 9 hlutum af vatni. |
| Skóáburður |
Setjið glýserín á blettinn og látið standa yfir nótt. |
| Gosdrykkur |
Nuddið með ísköldu vatni. Ef það nægir ekki, gerið blettinn rakan með uppþvottalegi og látið standa í 4-5 tíma. |
| Sót |
Ryksugið eða sláið létt á með límhlið límbands, gerið blettinn rakan með tærum uppþvottalegi og hafið í plastpoka í 5-6 tíma. |
| Límmiðar |
Notið bensín. Setjið eldhúsrúllupappír undir blettinn. Gerið rakt með bensíni kringum blettinn til að komast hjá litun og sláið síðan létt beint á hann. Haldið áfram þangað til bletturinn er næstum því horfinn. |
| Te |
Dýfið flíkinni í venjulega mjólk þar til mjólkin hefur litast. Sláið þá létt á blettinn með með tærum uppþvottalegi og látið standa í 5-6 tíma í plastpoka. Annar möguleiki: Hellið glýseríni á blettinn og látið standa í 10-15 mín. Náið erfiðum blettum með alkóhóli. |
| Tóbak |
Bleytið flíkina í þvottaefni, sem inniheldur ensím, eða gerið bletti raka með þessu þvottaefni. Látið standa í nokkra tíma. |
| Tómatsósa |
Sláið létt á blettinn með tærum uppþvottalegi og látið bíða í 5-6 tíma. Annar möguleiki: Leggið í bleyti í nokkra tíma í blöndu þar sem helmingur er vatn og helmingur glýserín. Sé bletturinn enn greinanlegur eftir þvott, sláið létt á með bensíni eða blöndu af 25% ammóníaki og vatni (1 msk. ammóníak á móti 1 l af vatni). |
| Æla |
Fjarlægið eins mikið og hægt er. Nuddið með uppþvottalegi. Haft í plastpoka í 5-6 tíma. |
